Miks energetyczny może stać się nową erą dla Zagłębia Turoszowskiego
Czy po wygaszeniu wydobycia węgla brunatnego Zagłębie Turoszowskie stanie się hubem nowoczesnych technologii energetycznych? Odpowiedzi na to pytanie szukali uczestnicy debaty zorganizowanej w Pałacu w Łagowie koło Zgorzelca przez Komitet Transformacji Subregionu Turów. W spotkaniu wziął udział Starosta Lubański Zbigniew Zjawin.
Współgospodarzami konferencji były Stowarzyszenie Rozwoju Innowacyjności Energetycznej oraz Fundacja Rozwoju Regionalnego.
W kontekście nadchodzącego wygaszenia wydobycia węgla brunatnego w KWB Turów, przedstawiciele samorządów (m.in. ze Zgorzelca, gminy wiejskiej Zgorzelec, Bogatyni i Lubania), parlamentarzystki (m.in. posłanki Zofia Czernow oraz Monika Wielichowska), eksperci oraz delegaci Polskiej Grupy Energetycznej (PGE) nakreślili ambitny plan miksu energetycznego. Ma on zapewnić powiatom zgorzeleckiemu i lubańskiemu bezpieczeństwo energetyczne oraz nowe miejsca pracy.
– Transformacja energetyczna Zagłębia Turoszowskiego to największe wyzwanie ostatnich dekad. W obliczu nieuchronnego odejścia od węgla brunatnego kluczowe staje się pytanie: co zastąpi dotychczasowe moce wytwórcze? Spotkanie w Łagowie pokazało, że odpowiedź nie leży w jednym źródle, lecz w zróżnicowanym, nowoczesnym miksie energetycznym – mówi Starosta Lubański Zbigniew Zjawin, pełniący jednocześnie funkcję Wiceprzewodniczącego Subregionu Turów.
Podczas dyskusji eksperci wskazali cztery kluczowe technologie, które mają stanowić fundament przyszłego systemu energetycznego regionu:
-
Elektrownie słoneczne – wykorzystanie terenów pokopalnianych pod farmy fotowoltaiczne to naturalny kierunek rekultywacji. Duże nasłonecznienie i dostęp do istniejącej infrastruktury przesyłowej czynią z Zagłębia idealne miejsce dla wielkoskalowych instalacji PV.
-
Gaz ziemny – jako paliwo przejściowe, elektrownie gazowe mają zapewnić stabilność systemu w okresach mniejszej produkcji z OZE. Ich elastyczność pozwala na szybkie reagowanie na zapotrzebowanie sieci, co jest kluczowe w procesie odchodzenia od węgla.
-
Magazynowanie energii (elektrownia szczytowo-pompowa) – to „akumulator” dla całego regionu. Wykorzystanie ukształtowania terenu i infrastruktury poeksploatacyjnej do budowy elektrowni szczytowo-pompowej pozwoliłoby na bilansowanie energii z niestabilnych źródeł odnawialnych, gwarantując bezpieczeństwo dostaw.
-
Małe reaktory jądrowe (SMR) – najbardziej innowacyjny punkt planu. SMR-y, charakteryzujące się wysokim poziomem bezpieczeństwa i kompaktowymi rozmiarami, mogłyby dostarczać stabilną energię elektryczną oraz ciepło systemowe dla okolicznych miast, zastępując w tej roli starzejące się bloki węglowe.
Spotkanie w Pałacu w Łagowie było kolejnym istotnym krokiem w stronę wypracowania konsensusu. Przedstawiciele Polskiej Grupy Energetycznej podkreślali, że transformacja musi odbywać się w sposób sprawiedliwy, z uwzględnieniem potrzeb lokalnej społeczności oraz pracowników sektora węglowego.
– Naszym celem jest stworzenie systemu, który nie tylko utrzyma pozycję Zagłębia Turoszowskiego jako jednego z serc energetycznych naszego kraju i zachowa miejsca pracy mieszkańców powiatu zgorzeleckiego i powiatu lubańskiego, ale uczyni to w sposób nowoczesny, czysty i konkurencyjny – dodaje Zbigniew Zjawin.
Samorządowcy zwracali uwagę na konieczność wsparcia inwestycji przez rząd oraz odpowiedniego wykorzystania funduszy unijnych przeznaczonych na sprawiedliwą transformację. Parlamentarzyści z kolei zadeklarowali gotowość do prac nad legislacją, która ułatwi wdrażanie technologii jądrowych i magazynowania energii w regionach poprzemysłowych.
Choć plany przedstawione w Łagowie są na razie wizją przyszłości, debata ta stanowi ważny punkt zwrotny. Zagłębie Turoszowskie, zamiast zmierzać ku marginalizacji, ma szansę stać się poligonem doświadczalnym dla nowoczesnej energetyki. Kolejne miesiące pokażą, czy ambitne założenia uda się przekuć w konkretne projekty inwestycyjne, które pozwolą regionowi z sukcesem wejść w erę zeroemisyjną.
Powiat lubański